Matthaeus Vindocinensis epistulae 2, 11

Testo base di riferimento: F. Munari, 1982

Altre sezioni


Nato compatiens mater devota salutem

      Multiplicem fida sedulitate vovet.

Flos generis, fructus materni gloria, matris

      Vnica spes, matris gaudia, nate, vale!

5

Te sitio, tibi posse loqui desidero: mater

      Sum velut orba tue gratuitatis egens.

Gaudeo quod laudis tibi vernat gratia, sensus

      Disputat, eloquitur fama, perorat honor.

Sed doleo quod nulla mihi solatia, nullum

10

      Presidium presens, oscula nulla refers.

Heu doleo quod abes, quod polles gaudeo: plausus

      Et dolor alterna sedulitate meant;

Plaudo dolens, doleo plaudens: utriusque laborat

      In bivio neuter inter utrumque status;

15

Mente bipartita medio suspensa doloris

      Et plausus portum te redeunte peto.

Leticie meroris hiemps preponderat, hospes

      Gratus in exilium plausus abire parat:

Ni properas reditum stabilis, consumpta doloris

20

      Articulo misera conditione premar.

Ergo redi, refove matrem, succurre dolori

      Materno: matri condoluisse decet.

Territat in somnis me noctis visio, nocte

      Nescio quid visu prodigiale patet;

25

Palpito, suspiro, requies innata sopori

      Migrat in oppositas irrequieta vias:

Degenerant nocti suffragia debita, cuius

      Est sine pace sopor, absque quiete quies.

Es mihi causa metus, es causa doloris: egenum,

30

      Fluctivagum video te mihi nocte queri.

Me noctis cruciant presagia seva: videntur

      Nocte tuas vestes dilacerare lupe.

Somnia depereant que, nugatoria letis,

      Audent in miseris rebus habere fidem;

35

Depereat noctis fantastica visio, quippe

      Successum simulat dissimulatque malum:

Excitor, exsurgo, timeo tibi, consulo fame

      Murmura † deque tuo quero requiro gradu †

Audio te vinctum meretricis compede, ludo,

40

      Ebrietate tuum depreciare decus.

In lacrimas dispenso dies, tunc tempore noctis

      In mea membra timor, sollicitudo furit.

Nate, doma mentis levitatem: temperet usus

      Nequicie sensus interioris honor.

45

Anticipare pares studeas: est dedecus inter

      Consocios vena pauperiore premi.

Es mihi presidii spes sola, medela doloris

      Vnica, leticie fomes, honoris iter;

Es generis sidus, fratrum prestantia: fame

50

      Presidio debes irradiare genus.

Nate, cave viciis herere: pericula fame

      Vt redimas, studiis invigilare stude.

Sarcina dedecoris dampno preponderat: omnis

      Est gravitas fame perditione minor.

55

Virtutes poterunt extinguere crimina †proles†

      Spinam sufficiunt intitulare rose.

Nec stimulis stimulum, calcar calcaribus addas:

      Mens tua non stimuli, sed cohibentis eget.

Lintea legabo tibi deliciosa: laborant

60

      Textricum vigiles in tua vota manus.

Aspira precibus matris: fuge scorta, frequenta

      Propositum, caveas dedecorare decus.

Vive, fave precibus: usurpat nomina prolis

      Qui matris patitur deperiisse preces.