De hirundine et ceteris auibus
Nemo agilis spernat sapientis dogmata uera.
Hic rumor tangit aures sermone uetusto:
Cum uolucrum omnigene cernebant agmina penne
Tellurem scindique, seri, post, semina lini,
5
Infausti trepidantque mali nil surgere sero,
Densa seges lini latis si cresceret agris.
Tunc prodens auibus dicebat garrula hirundo,
Lucifluo cernens uenturam pectore pestem:
Cernitis, o uolucres, segetem aut hanc cassibus aptam
10
Mortiferis lini glisci uel retibus ullis,
Aucepsque stolidis cupit audax tendere nobis,
Si res autumno crescens hec creuerit orto.
Quam propter mente hec mea carpite dicta sagaci,
Consilioque meo sensus nunc ferte salubri.
15
Tendamus cupidis uolucres nos gressibus omnes;
Germina perdamus lini nunc stirpe nociua;
Perdita permaneant ut semper diruta sintque;
Capture fuerint nostre sic retia nulla
Bina aut fundibule torto retinacula filo,
20
Interdum trucidamur quis cum caute repulso;
Sed fuerit requies nobis ac uita secunda,
Taliter si toto extinguemus semine lignum.
Consilia ast auibus cunctis ridentibus ista,
Calcabant stolide ac volucres cum dogma salubre,
25
Tunc sapiens animis in se cogitabat hyrundo:
Aptius en mihi quid nunc uel felicius extat
Plumigeras tales quam nunc dimittere turmas,
Humanam ad stirpem ac verti, ut iam federa firmem,
Cumque illa pangam pacem per secula semper.
30
Vitam inter homines agit, ac, sic pace peracta,
Quamdiu purpureo gliscunt iam gramine pura,
Quamdiu siderei ignescit sol culmina celi,
Tamdiu pennigera ac nobiscum uiuit hyrundo.
Post titan niuee flectens ad frigora brume,
35
Quam tignis nidum ac fetum deponit adultum,
Annoso fuscas querit tum iure latebras
Bis ternisque lunis condit se ex ordine miro.
At uero humane tendunt iam retia turbe
Aligeris auibus penneque cohortibus omnis.
40
Aere tranantes capiunt sic casse phalanges,
Ac captas orco tradunt per retia lini;
Penitet atque illas spernentes dicta docentis.
Ast stulti sophos calcant sine iure magistros;
Illorum mordent stolidas sic tedia mentes.