De lupis et ovibus
Insontis raptor rapit ac sic munera queque:
Reddatur nullus custos, predantibus obses.
Nunc animis memorant nostris monumenta paterna,
Quod seui dirique lupi insontesque bidentes
5
Horrida gesserunt dudum discrimina martis,
Tamdiu sedque deus bellax errabat in armis,
Vsque lupi tremuli pugnantes dorsa dedere,
Quodque gregis multus fuerat uir cornibus audax
Atque canum turma obseruans et odora uigilque.
10
Tuncque lupi lepidos miserunt ore legatos,
Lanigere ut pacis prestarent iura bidentes,
Obsidis ut catulos caperent ac more lupinos,
Ac, uersis uicibus, plebem turbamque caninam
Corrigerent illis, essent ut pacta per euum,
15
Atque lupus stirpem ledat sic nullus ouilem.
Mitia tuncque feris pecudes responsa dedere,
Legifere eternum pacis sic fedus ut esset.
Postque lupi redeuntque ad siluea lustra ferarum:
Mortifero lacerant populum tunc dente caninum;
20
Sed pecudes nutriunt catulos ex lacte lupinos;
Moribus ut fuerant acres iam gentis adulti,
Corporis atque truces iam grandia membra tenerent,
Ignifere certo stantes set tempore lucis,
Flammigeris Titan sparsit cum crinibus orbem,
25
Arida tum catuli rictus ac guttura pandunt,
Rictibus horrisonis ululant ac faucibus atris.
Audito sonitu tunc obsidibusque necatis,
Lurcones currunt ueteres cum milite seuo,
Feruida falsidicis promunt ac fatibus ora,
30
Lanigeris ouibus dicunt ac pectore falso:
Primitus, o pecudes, fregistis federa nostra,
Cum teneros uultis nostros mactare catellos.
Incipiuntque lupi statim lacerare bidentes;
Ceu ueteres, catuli feruescunt marte cruento,
35
Lanigeros auido mandunt ac gutture pulpas,
Atque gregem mactant totum sic dente feroci,
Parte, lupique senes, alia ac de parte, catelli
Auxilium iuuenes tradebant corpore priscis.
Mars hinc atque illinc consumpsit fraude bidentes;
40
Arte lupique canes teneant cum ac dente necarent,
Post hoc nullus erat custos ouibusque caninus,
Belliger aut ullus fortis qui pugnat in armis.
Callidus ast fallax fallit sic pectore mitem,
Vtque suum rapiat custodem iure tuendi,
45
Autque illum sternat, post uel sua cuncta reducat.