De vicio gule

 

Ebrietas, crapula, cura superflua mentem

      Dementem faciunt immemoremque sui.

Gracia sermonis, pudor, officium racionis,

Fama relegantur ac ebrietate fugantur.

5

Omne quod est pulcrum, racionis vile sepulcrum,

Inquinat ebrietas, animas facit irrequietas.

Destruit os stomachi repletio noxia Bacchi.

Impediens verba vis ebrietatis acerba

Aggravat auditum generans vomitum cito letum

10

Provocat ad fletum tactus permutat et actus.

Hec archana vomit ac omnibus omnia promit;

Hec insensibilem facit et vilem, caput urget,

Propter quam turget stomachus plenus quasi saccus.

Obliquat gressus oculos epulis homo pressus,

15

Vt vini plenus virtutibus est alienus.

More trucis domini dominans violentia vini,

Causa repentini morbi, gemitus inopini.

Vt coluber mordet, nimium potans homo sordet,

Potibus a crebris cito provenit anxia febris.

20

Mersus homo pelago vini quasi mortis imago,

Quid faciat, nescit, rebibendo sitis sibi crescit.

Spernitur omnino vir victus ab ubere vino;

Dedecus est homini, quod eum victoria vini

Vinciat et vincat, premat ac in fece relinquat.

25

Qui bibit ad plenum vinum subtile, serenum

In Veneris cenum ruit, haurit dulce venenum!

Si fueris plenus, ac leta fronte serenus,

      Intrat rene tenus insidiata Venus.

Hanc colit effrenus, licet impius actus amenus,

30

      Est tamen obscenus, allicit omne genus.

Vina preambula, mutua pocula, pacta bibentum,

Plurima fercula, grandia pabula dant nocumentum.

Escarum lignis Veneris succenditur ignis,

Mens ruit insignis affectibus orba benignis.

35

Sunt vicina loco venter, genitalia membra,

      Ventre redundante serpit acerba Venus.

Linguam mordacem faciunt mera vina loquacem,

Et nimis audacem recitantem vana minacem.

Cur te depravas nimium comedendo, bibendo,

40

Naturamque gravas stomachum sine lege replendo?

Dum bibis aut comedis, plus quam decet, intima ledis,

Si nimis excedis, a sobrietate recedis.

Te cumulando cibis ad facta libidinis ibis,

Mentem proscribis, per te remeare nequibis.

45

Carnis in incestu Veneris qui vivis in estu,

Frangens pro questu precepta, miserrimus es tu!

Cum nimio potu confundis te miser, o tu!

Ve, qui temptatis temetum potare potenter,

Templa profanatis labem lambendo frequenter!

50

Multiplices repetendo vices iteratis acerba

Verbera seu verba, plenam vacuando lagenam.

Vt pecus erratis, qui vivitis, ut comedatis;

Tollit honestatis decus esca superfluitatis.

Ob nimium potum carnalem surgere motum

55

Est, saturus notum, conturbat crapula totum.

Potus et esca, quies prestant alimenta modestis,

      Hec moderata iuvant, immoderata nocent.

Fessus et oppressus nimiorum mole ciborum

      Pestibus obruitur debilitatus homo.

60

Iugiter incauta caro querit prandia lauta,

Quod placet, explorat; ut amena sit esca, laborat;

Vt comedat, servit, saciato ventre protervit.

Depositis escis caro rursus anelat ad escas;

      Corporis est langor et labor esca frequens.

65

Vndas unda capit maris et mare non fit abundans,

      Sic avidus venter nescit habere satis.

Fluctibus escarum venter mare sicut amarum

Fervet, turbatur, fetet, sonat ac agitatur.

Illecebrarum, deliciarum venter amicus,

70

Est epularum mellifluarum raptor iniquus.

Post epulas potus gravis est occasio motus,

Forte vel umorum vel flebilium viciorum.

Potus post escam facit, ut bene non requiescam,

Potus post cenam cogit languescere venam.

75

Primi prandentes vetitum cecidere parentes,

Flent successores que commisere priores.

Loth, Nohe potati potando fuere gravati,

Hebrei, Finees, Esau, Ionatas, Sodomite

      Peccavere rei decipiente gula.

80

Pauperis oblitus ardens petiit parasitus

Dives aque stillam, sed non habuit miser illam.

Copia defecit, que ventrem sepe refecit,

Hunc Deus abiecit, quod egenis non bene fecit.